Amfetamina
Amfetamina (pochodna fenylopropylanu)- pierwszy raz jej syntezy dokonano w 1887 r., ale nie znalazła ona wówczas zastosowania. Dopiero w 1927 r. zaczęto ją wykorzystywać w medycynie - pod nazwą benzydyna - do leczenia stanów zapalnych błony śluzowej nosa i astmy oskrzelowej a w późniejszym okresie po odkryciu jej działania na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) - narkolepsji. Znalazła tez zastosowanie jako środek odchudzający, gdyż znacznie ogranicza łaknienie. Podczas II Wojny Światowej i interwencji w Wietnamie zażywali ją w dużych ilościach piloci i żołnierze, aby usuwać zmęczenie i zwiększać zdolność koncentracji. Z tego też powodu była popularna wśród kierowców i sportowców. Jednak okazało się po pewnym czasie, że osoby te nie mogą bez tego środka normalnie funkcjonować (po II Wojnie Światowej, przyjmuje się, że było to ok. 3 milionów ludzi). Amfetamina uznawana do tej pory za środek łagodny i w miarę bezpieczny, silnie uzależnia, powoduje szereg komplikacji psychicznych oraz fizycznych i należy do tzw. "rasowych" narkotyków, niczym się od nich nie różniąc. W latach 50 -70-tych, okresie gwałtownych przemian społeczno - polityczno - gospodarczych, rozpoczęła się trwająca do dzisiaj era niemedycznych zastosowań amfetaminy. Jej popularność stale wzrastała osiągając apogeum pod koniec XX wieku. Amfetamina w stanie czystym jest bezbarwną cieczą, słabo rozpuszczalną w wodzie a dobrze w kwasach. Jednak powszechnie występuje w postaci soli. Nielegalnie produkowany siarczan amfetaminy na postać proszku koloru białego, żółtego lub brązowego w zależności od rodzaju zanieczyszczeń i technologii produkcji. Czasami posiada nieprzyjemny zapach rozpuszczalnika. Chlorowodorek amfetaminy również jest proszkiem, lecz często o postaci ciastowatej lub gumowatej o kolorach podobnych jak siarczan, może też przybierać kolor lekko fioletowy. Amfetamina silne uzależnia psychiczne oraz w dużo mniejszym stopniu fizyczne, powoduje tolerancje. Narkotyk ten zażywany jest najczęściej doustnie (np. rozpuszczany w Coca -Coli), gdyż dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego, ale też wciągana przez nos (snifowana) i poprzez iniekcję dożylną. Popularna porcja konsumencka to ok. 0.1 g, czyli "setka", przeciętnie jednak dawka jednorazowa bywa większa, zdarzają się osoby, które potrafią "wziąć" jednorazowo ponad 1g., a dziennie do 5 - 7g. W związku z tym, że amfetamina posiada wymienione wcześniej właściwości psychostymulujące, jest to ulubiony narkotyk "młodzieżowy", chętnie sięgają po nią uczniowie, studenci, ale także osoby dorosłe szczególnie te na odpowiedzialnych, wymagających koncentracji i ciągłej gotowości do działania stanowiskach. Z jednej strony jest nadużywana w celach typowo "relaksacyjnych" z drugiej jako niezbędny "dopalacz" do pracy lub innej aktywności np. sportu. Z tych to względów jest to obecnie najbardziej popularny narkotyk syntetyczny. Poza tym jest relatywnie niedrogi, gdyż produkcja jest prosta i tania, dostarcza pożądanych przeżyć i stanów, będąc względnie "bezpieczny" i w mniejszym stopniu objawiając efekty uboczne. Ponadto Polska to czołowy w Europie jej producent i eksporter. Spowodowane to jest m.in. tym, że na naszym rynku łatwo jest zdobyć prekursory do jej produkcji i nie brak chemików, którzy za niewielkie wynagrodzenie są w stanie, w bardzo prymitywnych nawet warunkach otrzymać wysokiej jakości produkt końcowy. Istnieje, bowiem szereg metod otrzymywania soli amfetaminy. Pochodząca z różnych nielegalnych laboratoriów różni się składem chemicznym i często działaniem. Zawiera ona zwykle pośrednie uboczne produkty syntezy, których rodzaj i ilość zależą od zastosowanej metody otrzymywania, źródła i proporcji użytych surowców, czasu reakcji itd.
W Polsce, jak i w wielu innych krajach, posiadanie i rozpowszechnianie amfetaminy jest przestępstwem. W Polsce amfetamina została wykreślona z lekospisu. W wielu innych krajach jest jednak nadal stosowana jako lek. W USA należy do środków Schedule II, czyli o dużym ryzyku nadużywania i pewnym, acz niewielkim zastosowaniu medycznym. Jest dostępna na receptę.